Konut, iş yeri ve arazi kiralayarak gelir elde eden mükellefler için vergi takvimi işlemeye başlıyor. 2025 yılı içerisinde elde edilen kira gelirlerinin beyan edileceği bu dönemde, Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında denetimlerini sıkılaştırdı. Kira bedelini düşük gösterenler veya ödemeleri elden gerçekleştirenler için "özel usulsüzlük cezaları" devreye alınıyor.
KİMLER BEYANNAME VERMEK ZORUNDA?
NTV'nin haberine göre, 2025 yılı verilerine göre kira geliri elde eden vatandaşlar için belirlenen kritik eşikler şu şekilde:
Konut Kira Geliri: Yıllık toplamı 47.000 TL istisna tutarını aşanlar.
İş Yeri Kira Geliri: Brüt tutarı 330.000 TL'yi aşanlar.
Diğer Gelirler: Kesinti ve istisnaya tabi olmayan gelirleri 18.000 TL'yi aşanlar.
Yüksek Gelirliler: Ücret, faiz ve kira gibi tüm gelirlerinin toplamı 1 milyon 200 bin TL'yi aşan mükellefler, konut istisnasından yararlanamayacak.
KİRACILARA "ELDEN ÖDEME" TUZAĞI: CEZA KAPIDA
Yeni düzenleme ile kira ödemelerinin banka veya PTT aracılığıyla belgelenmesi artık bir tercih değil, yasal bir zorunluluk. Ödemelerini elden yapan veya yasa dışı yöntemleri kullanan kiracılara da ceza kesilecek.
Ödemeyi elden yapan kiracı, durumu takip eden 5 iş günü içerisinde kendiliğinden vergi dairesine bildirirse cezadan muaf tutulacak. Aksi takdirde, işlem tutarının %10'u oranında (8.700 TL'den az olmamak kaydıyla) özel usulsüzlük cezası uygulanacak.
GİDER YÖNTEMİNİ SEÇERKEN DİKKAT: GERÇEK Mİ, GÖTÜRÜ MÜ?
Mükellefler, vergiden düşebilecekleri masraflar için iki yöntemden birini seçebilecek:
-
Gerçek Gider Yöntemi: Aydınlatma, asansör, onarım, sigorta ve emlak vergisi gibi belgeli harcamalar gelirden düşülür. Ayrıca ev sahibi, kiraya verdiği konutun yanı sıra kendisi de kirada oturuyorsa, ödediği kirayı vergiden düşebilir.
-
Götürü Gider Yöntemi: Belge aranmaksızın kira gelirinden (istisna sonrası) %15 oranında indirim yapılır. Bu yöntemi seçenler 2 yıl boyunca gerçek gider yöntemine dönemezler.
DÜŞÜK BEYANA "EMSAL KİRA" FRENİ
Kira bedelini piyasa rayicinin çok altında gösterenler için "Emsal Kira Bedeli" uygulaması esas alınacak. Eğer kira bedeli belirtilmemişse veya emsalin altındaysa; binanın emlak vergisi değerinin %5'i (bazı durumlarda maliyetin %10'u) kira geliri olarak kabul edilerek vergilendirme yapılacak.
NASIL BEYAN EDİLİR?
Mükellefler, vergi dairesine gitmeden gib.gov.tr adresi üzerinden "Hazır Beyan Sistemi" aracılığıyla beyannamelerini saniyeler içinde onaylayabilirler. Sistem, banka ve tapu kayıtlarını otomatik olarak çekerek mükellefe kolaylık sağlamaktadır.